Conjunctions & Compound Sentences

Холбоос үг (conjunction) нь үг, өгүүлбэрийн хэсэг, эсвэл бүтэн өгүүлбэрүүдийг холбож нэг том санаа болгодог. Хоёр бүтэн санааг холбоход "нийлмэл өгүүлбэр" (compound / complex sentence) үүснэ.

• I was tired. — Би ядарсан. (энгийн — нэг санаа)
• I was tired, so I went to bed early. — Би ядарсан тул эрт унтсан. (compound — 2 тэгш санаа + so)
• I went to bed early because I was tired. — Би ядарсан учир эрт унтсан. (complex — гол санаа + because)

Хоёр бие даасан бүрэн өгүүлбэрийг тэгш эрхтэйгээр холбоно. Хоёр бүтэн өгүүлбэрийг холбож байгаа тохиолдолд холбоосын өмнө таслал (,) тавина. and = нэмэлт, but/yet = эсрэгцэл, or = сонголт, so = үр дүн, for = шалтгаан, nor = давхар үгүйсгэл.

• I wanted to go out, but it was raining. — Би гадагшаа гарахыг хүссэн боловч бороо орж байсан.
• We can walk, or we can take the bus. — Бид алхаж болно, эсвэл автобусанд суусан ч болно.
• The shop was closed, so we went home. — Дэлгүүр хаалттай байсан тул бид гэртээ харьсан.

Шалтгаан заахад because (учир нь) хамгийн хүчтэй. since, as нь аль хэдийн мэдэгдэж буй шалтгаанд ордог. Захирах холбоос өгүүлбэрийн эхэнд орвол дунд нь таслал тавина.

• We stayed inside because it was very cold. — Хэт хүйтэн байсан учир бид гэртээ үлдсэн.
• Since it was his birthday, we bought a cake. — Түүний төрсөн өдөр байсан тул бид бялуу авсан.

Хүлээгдээгүй, эсрэгцсэн санааг холбоно ("хэдийгээр ... боловч"). Эдгээрийн араас заавал бүтэн өгүүлбэр (эзэн бие + үйл үг) орно.

• Although he was tired, he finished his homework. — Хэдийгээр тэр ядарсан ч гэрийн даалгавраа хийж дуусгасан.
• She took the job even though the pay was low. — Цалин нь бага байсан ч тэр тэр ажлыг хийхээр болсон.

Хоёр үйлдлийн цагийн уялдааг заана. as soon as = "-магц" (шууд дараа нь), until = "хүртэл", while = зэрэг болж буй үйлдэл.

• Call me when you arrive at the station. — Буудал дээр очихдоо над руу залгаарай.
• Wash your hands before you eat. — Хоол идэхийн өмнө гараа угаа.
• Wait here until I come back. — Би эргэж иртэл энд хүлээгээрэй.

Нөхцөл заана. if = "хэрэв ... бол", unless = "if ... not" буюу "...-хгүй л бол". unless-ийн доторх өгүүлбэр эерэг хэлбэртэй ч утга нь сөрөг.

• We will go for a walk if the weather is good. — Цаг агаар сайхан бол бид зугаалахаар явна.
• You will be late unless you leave now. — Одоо гарахгүй л бол чи хоцорно.

Эдгээр нь хосоороо орж хоёр зүйлийг холбоно. both … and = хоёулаа, either … or = аль нэг нь, neither … nor = аль нь ч биш (хоёулаа сөрөг), not only … but also = зөвхөн ... төдийгүй. Хоёр талд нь ижил төрлийн үг (нэр үг↔нэр үг, үйл үг↔үйл үг) орох ёстой.

• Both my mother and my father like tea. — Ээж, аав хоёр маань хоёулаа цайнд дуртай.
• You can have either tea or coffee. — Та цай эсвэл кофе, аль нэгийг нь авч болно.
• She is not only kind but also clever. — Тэр зөвхөн эелдэг төдийгүй ухаалаг.

Хоёр бүтэн өгүүлбэрийг зөвхөн таслалаар (,) холбож болохгүй (comma splice). Холбоос (and/but/so...) нэмэх, эсвэл хоёр тусдаа өгүүлбэр болгож цэг тавь.

• It was late, so I went home. — Оройтсон тул би гэртээ харьсан.

Монгол хэлээр "учир нь ... тул", "хэдийгээр ... боловч" гэж хос үг ордог болохоор because-ийн ард so, although-ийн ард but давхар тавих алдаа гардаг. Англи хэлэнд зөвхөн НЭГИЙГ нь сонго.

• It was raining, so we stayed home. — Бороо орж байсан тул бид гэртээ үлдсэн.

although (холбоос) араасаа бүтэн өгүүлбэр авна. despite / in spite of (угтвар үг) араасаа зөвхөн нэр үг эсвэл -ing авна. Хольж болохгүй.

• Despite the cold, we went out. — Хүйтнийг үл харгалзан бид гарсан.